Bu rehber kimler için?
Genel bilgilendirmedir; somut dosya ve güncel resmî kaynaklar ayrıca incelenmelidir.
Kaynak ve inceleme kaydına git ↓Giriş
Agreman, bir devletin diğer devlete misyon şefi olarak göndermeyi düşündüğü kişi için kabul eden devletin önceden verdiği uygunluktur. Diplomatik kullanımda “agrément” biçiminde de yazılır. Agreman istemek ise bu uygunluğun verilmesini talep etme sürecini anlatır. Talep ile olumlu yanıt aynı şey değildir.
Temel kural
1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 4. maddesine göre gönderen devlet, misyon şefi olarak akredite etmeyi düşündüğü kişi için kabul eden devletin agremanını aldığından emin olmalıdır. Kabul eden devlet agreman vermeyi reddederse bunun gerekçesini açıklamak zorunda değildir.
Bu düzenleme özellikle misyon şefine ilişkindir. Bütün diplomatik personelin atanmasında aynı agreman prosedürünün zorunlu olduğunu söylemek doğru olmaz. Sözleşme'nin 7. maddesi diğer personelin atanmasını ayrıca ele alır; askerî, deniz ve hava ataşeleri bakımından önceden onay istenebilmesini de düzenler.
Agreman verilince görev başlamış olur mu?
Agreman ile göreve başlama aşamaları birbirinden ayrılır. Sözleşme'nin 13. maddesi, misyon şefinin göreve başlamasını kabul eden devletin herkese aynı biçimde uyguladığı usule göre güven mektubunun sunulmasına veya gelişinin bildirilip güven mektubunun onaylı örneğinin ilgili makama verilmesine bağlar. Bu nedenle agreman verilmesi tek başına bütün diplomatik işlemlerin tamamlandığı anlamına gelmez.
Agreman, daha sonra itiraz edilemeyecek kalıcı bir güvence de değildir. Sözleşme'nin 9. maddesi kabul eden devlete, gerekçe açıklamadan bir misyon şefini veya diplomatik personeli istenmeyen kişi ilan etme imkânı tanır. Bunun kişi ülkeye gelmeden önce yapılması da mümkündür.
Varsayımsal örnek
A Devleti'nin B Devleti'ne yeni bir büyükelçi göndermek istediğini düşünelim. A Devleti aday için önceden agreman ister. B Devleti uygunluk verebilir veya gerekçe bildirmeden reddedebilir. Uygunluk verilirse sonraki atama ve göreve başlama aşamaları ayrıca yürütülür. Bu örnek herhangi bir ülke veya gerçek diplomatik olay hakkında değildir.
Agreman, devletler arasındaki bu diplomatik sürece ait bir kavramdır; özel kişiler arasındaki her türlü onay veya iş sözleşmesi için kullanılmamalıdır.
Hangi bilgi, hangi kaynağa dayanıyor?
Kaynaklar, kapsam ve güncellik notları aşağıda gösterilir.
- Birleşmiş Milletler — Vienna Convention on Diplomatic Relations, 1961 ↗
Article 4, Article 7, Article 9, Article 13 · Kaynak kaydı: 2026-10-08
- Kaynak paketindeki [1] numaralı atıf
Paketin kayıtlı kapsamı ile sınırlı; bağımsız güncel hukuk ve erişim QA'sı bekleniyor.
- Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü — Agreman ↗
Agreman maddesi · Kaynak kaydı: 2026-10-08
- Kaynak paketindeki [2] numaralı atıf
Paketin kayıtlı kapsamı ile sınırlı; bağımsız güncel hukuk ve erişim QA'sı bekleniyor.
Yayın onayı: Av. Mertcan Turan tarafından verilmiştir. Yayın onayı ile kaynakların güncellik kontrolü farklıdır. Kaynak kayıtlarındaki tarih ve sınırlamaları inceleyin; işlem öncesinde yürürlükteki mevzuatı doğrulayın.
Sorumluluk reddi ve kullanım beyanı
Bu yayın genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye veya dosyaya özgü hukuki görüş, hukuki hizmet ya da sonuç garantisi değildir. Mevzuat ve uygulama değişebilir; somut olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
İçeriği okumak, video izlemek, belge oluşturmak veya aracı kullanmak avukatlık ilişkisi kurmaz. Süreli işlemler için bu siteden yanıt veya randevu onayı beklemeyin. Bu beyan emredici mevzuattan doğan ve hukuken sınırlandırılamayan yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.
Yayın ve kullanım ilkeleri ↗MESLEKİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ
Av. Mertcan Turan
İzmir Barosu · Sicil 17004 · Bornova, İzmir
Bu bölüm yalnız kimlik ve iletişim bilgisi sunar. İçeriğin okunması avukatlık ilişkisi kurmaz; sonuç veya hizmet taahhüdü içermez.
Mertcan Turan Hukuk ve Danışmanlık OfisiBornova · İzmir