Alkollü Araç Kullanmanın Cezası ve Hapis Riski: 2026

Kısa cevap

Alkollü araç kullanılması hem idari yaptırıma hem de olayın koşullarına göre ceza soruşturmasına yol açabilir. Para cezası ve sürücü belgesinin geri alınması ile hapis cezası gerektiren suçun oluşması farklı koşullara bağlıdır. Tek başına kaçıncı kez yakalanıldığına bakılarak kesin bir hapis sonucu çıkarılamaz.

27 Şubat 2026’da yürürlüğe giren 7574 sayılı Kanun sonrasında, Karayolları Trafik Kanunu’nun 48. maddesi kapsamında ilk ihlalde 25.000 TL idari para cezası ve altı ay sürücü belgesinin geri alınması uygulanır. Son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde ikinci ihlalde ceza 50.000 TL, geri alma süresi iki yıldır. Üçüncü ve sonraki ihlallerde ceza 150.000 TL, geri alma süresi beş yıldır. Önceki tarihlerdeki olaylar, o tarihte geçerli hükümler dikkate alınarak değerlendirilmelidir.

İdari yaptırım bakımından hususi otomobil sürücülerinde 0,50 promilin, diğer araçların sürücülerinde 0,20 promilin üzerindeki ölçüm esas alınır. Alkol veya uyuşturucu ölçümü yaptırmamak ise ayrı bir ihlaldir: güncel düzenlemeye göre 150.000 TL para cezası ve beş yıl sürücü belgesinin geri alınması söz konusudur.

Hapis riski açısından TCK 179/3 önemlidir. Alkol veya uyuşturucu etkisiyle güvenli şekilde araç kullanamayacak durumda olduğu halde araç kullanan kişi için altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngörülür. Bu alt sınır, 4 Haziran 2025 tarihli 7550 sayılı Kanun’la değiştirilmiştir. 1,00 promilin üzerinde ölçümde ayrıca TCK 179 kapsamında işlem yapılır. Daha düşük ölçümlerde de güvenli sürüş yeteneğinin kaybı ve diğer deliller önem taşıyabilir. Yaralanmalı veya ölümlü kazalarda başka suçlar da değerlendirilir.

Kanunda belirtilen yük ve yolcu taşımacılığı araçlarında, beş yıllık dönemde alkollü kullanım ve ölçüm yaptırmama ihlallerinin toplamda üçe ulaşması için ayrıca sürücü belgesinin iptali düzenlenmiştir; geçiş hükümleri dikkate alınmalıdır.

Ceza dosyasında mahkûmiyet, uygulanacak indirimler ve cezanın infazı; olay tarihi, deliller ve kişinin hukuki durumuna göre belirlenir. Ölçüm tutanağı, cihaz bilgileri, sağlık kayıtları ve tebligatlar incelenmeden “kesin hapis” veya “kesinlikle cezaevine girilmez” denilemez.