Kesin mühlet kararı borçlu ve alacaklılar için ne anlama gelir?

Konuya özel açıklama

Konkordatoda kesin mühlet, borçlunun teklifinin mahkemece tasdik edildiği anlamına gelmez. Mahkeme, konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunu değerlendirerek borçluya bir yıllık kesin mühlet verir. Bu dönem, komiser gözetiminde projenin değerlendirilmesi ve tasdik aşamasına hazırlanılması içindir.

Süre ve kararın niteliği Kesin mühlet hakkındaki karar geçici mühlet içinde verilir. Mahkeme, komiser raporunu ve alacaklıların ileri sürdüğü itirazları da değerlendirir. Güçlük arz eden özel durumlarda, kanundaki başvuru ve görüş alma koşullarıyla kesin mühlet altı aya kadar uzatılabilir. Uzatma otomatik değildir.

Borçlu faaliyetini sürdürebilir mi? Borçlu kural olarak komiserin gözetiminde işlerine devam edebilir. Mahkeme bazı işlemleri komiser iznine bağlayabilir veya faaliyeti komiserin yürütmesini kararlaştırabilir. Bu nedenle “mühlet boyunca hiçbir yeni borç alınamaz” şeklinde genel bir yasak doğru değildir.

Buna karşılık İİK m. 297’de özel sınırlamalar vardır. Mahkeme izni olmadan rehin tesisi, kefalet ve karşılıksız tasarruf yapılamaz; taşınmazlar ve işletmenin devamı bakımından kanunda belirtilen önemli malvarlığı unsurları devredilemez veya takyit edilemez. Somut mühlet kararındaki ek sınırlamalar da okunmalıdır. Kurallara veya komiserin uyarılarına aykırılık, tasarruf yetkisinin kaldırılması ve konkordatonun reddi gibi sonuçlar doğurabilir.

Alacaklı takip yapabilir mi? Genel kural olarak mühlet içinde borçluya karşı yeni takip yapılamaz; başlamış takipler durur. 6183 sayılı Kanuna göre kamu alacağı takipleri de bu kapsamdadır. İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları uygulanmaz. Ancak kanunda istisnalar vardır:

• İİK m. 206’nın birinci sırasındaki imtiyazlı alacaklar için haciz yoluyla takip yapılabilir.
• Rehinli alacak için rehnin paraya çevrilmesi takibi başlatılabilir veya sürdürülebilir; kural olarak muhafaza ve satış yapılamaz. İİK m. 295’teki özel satış izni koşulları saklıdır.
• Geçici mühlet kararından sonra komiserin izniyle üstlenilen borçlar bakımından İİK m. 308/c’de ayrı kurallar vardır; bu borçlar temerrüt hâlinde mühlet içinde dahi takip konusu olabilir.

Takibin durması her davanın da durması veya borcun silinmesi demek değildir. Konkordatoya tabi rehinsiz alacaklarda, tasdik edilen proje aksini öngörmedikçe kesin mühlet tarihinden itibaren faiz işlemesi durur. 6183 sayılı Kanun kapsamındaki kamu alacaklarının mühlet sırasında takipten korunması, bu borçların konkordato projesiyle kendiliğinden indirileceği veya vadeye bağlanacağı anlamına gelmez; kamu alacakları İİK m. 308/c’deki bağlayıcılık istisnasına tabidir.

Alacaklı ne yapmalı? Komiserin alacak bildirim ilanını takip edin. Kanun, ilandan itibaren on beş günlük bildirim süresi öngörür. Bildirim yapmayan ve alacağı bilançoda kayıtlı olmayan alacaklının proje görüşmelerine katılması etkilenebilir. Alacağın dayanağını, tutarını, teminatlarını ve varsa öncelik iddiasını belgeleriyle hazırlayın.

Kesin mühlete karşı kanun yolu var mı? İİK m. 293 uyarınca kesin mühlet talebinin kabulüne ve mühletin kaldırılması talebinin reddine karşı kanun yoluna başvurulamaz. Mahkemeye olguların bildirilmesi veya kanuni koşullarla mühletin kaldırılmasının istenmesi, her kesin mühlet kararına karşı genel bir istinaf yolu varmış gibi anlatılmamalıdır. Konkordatonun reddi veya iflas kararlarında ise kararın türüne özgü kurallar uygulanır.

Tasdik ayrıca gerekir Alacaklı çoğunluğu, teklifin kaynaklarla uyumu ve kanundaki diğer koşullar tasdik aşamasında ayrıca incelenir. Kesin mühlet, ödeme planının kendiliğinden bağlayıcı hâle geldiğini veya bütün alacaklıların eşit oranda ve eksiksiz ödeme alacağını garanti etmez.

Genel bilgilendirmedir. Mühlet kararı, ilanlar ve komiser talimatları birlikte incelenmelidir.