Seyirden yasaklanmada kolluğa başvurmama ve haklı mazeret

Konuya özel açıklama

Seyirden yasaklanmada kolluğa başvurmama ve haklı mazeret

Seyirden yasaklanan kişinin yalnız stadyuma gitmemesi yeterli olmayabilir. 6222 sayılı Kanun m.18/8, ilgili takımın müsabaka gününde kişi yurt içindeyse müsabakanın başlangıç saatinde ve bundan bir saat sonra bulunduğu yere en yakın genel kolluk birimine başvurmasını öngörür. İki ayrı başvuru söz konusudur; ikinci başvuru, başlangıçtan sonraki herhangi bir saat içinde yerine getirilebilecek bir işlem olarak okunmamalıdır.

Kanundaki bağlantı, yasaklama sebebi olan fiilin işlendiği müsabakanın tarafı ve kişinin taraftarı olduğu takımla kurulur. Hangi müsabakaların yükümlülük doğurduğu ve yasaklamanın o tarihte devam edip etmediği dosyadan belirlenmelidir.

İhlalin yaptırımı ve mazeretin önemi

Güncel m.18/9, yükümlülüğe aykırılık hâlinde her bir müsabaka için yirmi beş günden az olmamak üzere adli para cezası öngörür. Bu, sabit bir Türk lirası tutarı değildir. Fiil tarihi, yükümlülüğün varlığı, kişinin bilgisi ve somut savunma birlikte değerlendirilir.

Yargıtay 19. Ceza Dairesinin aşağıda kimlikleri belirtilen kararları, haklı mazeret bakımından kişinin iradesi dışında gelişen, önceden öngörülemeyen ve kaçınılmaz durumlara önem verir. Bir gerekçenin adını söylemek, onun her olayda kabul edileceğini göstermez. Engelin başvuru saatleriyle bağlantısı ve gerçekten başvuruyu önleyip önlemediği açıklanmalıdır.

Üç Yargıtay kararının söylediği

1. Askerlik savunması araştırılmalıdır. Yargıtay 19. CD’nin 19.06.2017 tarihli, E.2016/5280, K.2017/5852 sayılı kararında sanığın ilgili tarihte askerde olduğu savunmasının araştırılması istenmiştir. Ayrıca ilk yasaklamaya neden olan dosyanın sonucu ve tarihleri belirlenmeden beraat verilmesi eksik inceleme sayılmıştır. Karar, askerlik iddiasının tek başına otomatik beraat sağladığı anlamına gelmez.

1. Sürekli çalışma ve maç programını izleyememe savunması o dosyada yeterli bulunmamıştır. Dairenin 24.04.2018 tarihli, E.2017/5895, K.2018/4886 sayılı kararında her maç için işyerinden izin alınamadığı ve programın takip edilemediği gerekçeleri kabul edilmemiştir. Bununla birlikte yasaklamanın dayandığı dosyanın akıbetinin araştırılması da istenmiştir.

1. Uzaklık ve işe ulaşım koşulları somut olayda incelenmiştir. Dairenin 16.04.2018 tarihli, E.2018/1676, K.2018/4518 sayılı kararında sanıkların çalışma ve ulaşım düzenine ilişkin gerekçeleri yeterli görülmemiştir. Bu sonuçtan, öngörülemeyen bütün ulaşım engellerinin hiçbir zaman mazeret olamayacağı çıkarılamaz.

Bu üç karar beraat hükümlerinin bozulmasına ilişkindir. Yargıtay’ın eksik incelemeye dikkat çekmesi ile sanık hakkında kesin mahkûmiyet kararı bulunması aynı şey değildir.

Sağlık, düğün veya cenaze otomatik mazeret midir?

İncelenen kararlardan düğün veya cenazeye katılmanın genel ve koşulsuz bir mazeret olduğu sonucu çıkmaz. Sağlık sorunu bakımından da yalnız raporun varlığıyla yetinilmemeli; rahatsızlığın zamanı, ağırlığı ve başvuruyu engellemesi değerlendirilmelidir. Hastane giriş-çıkış kayıtları, askerlik tarihleri veya engeli gösteren diğer gerçek belgeler dosyaya uygun biçimde sunulmalıdır.

Ne hazırlanmalı?

• Yasaklamaya neden olan soruşturma veya dava dosyası, kararlar ve bildirim kayıtları
• İlgili müsabakanın tarihi ve başlama saati
• Kolluğa başvuru kayıtları ve kişinin o gün bulunduğu yer
• Mazeretin başlangıç ve bitişini gösteren belgeler

Koruma tedbirinin kaldırılması talebi, soruşturma evresinde ilgili Cumhuriyet savcılığına, kovuşturma evresinde asıl fiili yargılayan mahkemeye yöneltilir. Talepte bulunmak, yükümlülüğün kendiliğinden durduğu anlamına gelmez. Somut dosyada savunma ve başvuru yolu ayrıca değerlendirilmelidir.

Kaynaklar

• 6222 sayılı Kanun m.18 güncel metin
• Yargıtay 19. Ceza Dairesi, 19.06.2017, E.2016/5280, K.2017/5852
• Yargıtay 19. Ceza Dairesi, 24.04.2018, E.2017/5895, K.2018/4886
• Yargıtay 19. Ceza Dairesi, 16.04.2018, E.2018/1676, K.2018/4518