Bu rehber kimler için?
CMR taşımalarında zayi, hasar ve taşıyıcının sorumluluğu hakkında genel bilgilendirme, belge hazırlığı ve risk kontrolü sağlar; kişiye özel karar veya sonuç üretmez.
Kaynak ve inceleme kaydına git ↓BİR DAKİKADA KONU
CMR kapsamındaki uluslararası karayolu taşımasında taşıyıcı, teslim aldığı andan teslim anına kadar zayi, hasar ve gecikmeden kural olarak sorumludur. İhbar, zamanaşımı, sorumluluk limiti ve ağır kusur birlikte incelenir.
Temel şartlar ve kapsam kontrolü
- Taşımanın CMR kapsamına girmesi
- Hasarın taşıma sürecinde doğması
- İhbar, rezerv ve ispat kayıtlarının korunması
Süreci bir bakışta görün
- 1Adım 1
Teslimde hasarı tutanak ve fotoğrafla kaydedin
- 2Adım 2
CMR senedi, sıcaklık/GPS ve eksper verilerini toplayın
- 3Adım 3
Limit, ağır kusur ve rücu zincirini hesaplayın
Birbirine karıştırılmaması gerekenler
| Kontrol alanı | Sorulacak soru | Tek başına yeterli olmayan kayıt |
|---|---|---|
| Statü ve yetki | Hangi kişi/şirket, hangi sıfatla işlem yapıyor? | Unvan veya sözlü beyan |
| Süre | Hangi tebliğ, tescil veya işlem tarihi esas? | Ekran görüntüsündeki tarih |
| Delil | İddia hangi değiştirilemez kayda dayanıyor? | Kaynağı belirsiz kopya |
Kritik süreler: başlangıcıyla birlikte okuyun
- İlk kritik tarih · Tebliğ, izin veya işlem belgesinden hesaplanır
- Görünür hasarda teslim rezervi; gizli hasar ve gecikmede CMR süreleri gecikmeden kontrol edilir.Dayanak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu; 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
- Başvuru ve kanun yolu · İşlem türüne göre değişir
- Karar veya sözleşmedeki özel süre ile güncel mevzuat birlikte kontrol edilmelidir.Dayanak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu; 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
Sürelerin başlangıcı, durması, kesilmesi ve geçiş hükümleri dosyaya göre ayrıca kontrol edilmelidir.
Kısa cevap
CMR kapsamındaki uluslararası karayolu taşımasında taşıyıcı, teslim aldığı andan teslim anına kadar zayi, hasar ve gecikmeden kural olarak sorumludur. İhbar, zamanaşımı, sorumluluk limiti ve ağır kusur birlikte incelenir.
Bu rehber kimler için?
CMR taşımalarında zayi, hasar ve taşıyıcının sorumluluğu; yabancı gerçek kişiler, yatırımcılar, şirket yöneticileri, sporcular, kulüpler veya karşı taraflar için karar öncesi kontrol çerçevesi sunar. Konu birden fazla kurum ve hukuk alanını kesebileceği için yalnız tek belgeye veya tek kurala dayanılmaz.
Temel şartlar
1. Taşımanın CMR kapsamına girmesi 2. Hasarın taşıma sürecinde doğması 3. İhbar, rezerv ve ispat kayıtlarının korunması
Adım adım süreç
1. Teslimde hasarı tutanak ve fotoğrafla kaydedin 2. CMR senedi, sıcaklık/GPS ve eksper verilerini toplayın 3. Limit, ağır kusur ve rücu zincirini hesaplayın
ÖRNEK ÜZERİNDEN DÜŞÜNELİM
Somut olayda ayrımları koruyun
Soğuk zincir taşımada sıcaklık kaydı, hasarın taşıma sırasında oluştuğunun merkezî delili olabilir.
Bu örnek tek başına kesin sonuç verir mi?
Hayır. Dosyanın tarihi, tarafları, belgeleri ve güncel kurum uygulaması birlikte incelenir.
Süreler ve kritik tarihler
Görünür hasarda teslim rezervi; gizli hasar ve gecikmede CMR süreleri gecikmeden kontrol edilir.
DİKKAT: Tebligat, ret, fesih, disiplin veya gözetim kararı varsa bu sayfadaki genel açıklama bekleme gerekçesi yapılmamalıdır.
Hazırlanacak belgeler
1. CMR senedi 2. Teslim/hasar tutanağı ve eksper raporu 3. GPS, sıcaklık ve yazışma kayıtları
Somut senaryo
Soğuk zincir taşımada sıcaklık kaydı, hasarın taşıma sırasında oluştuğunun merkezî delili olabilir. Bu örnek yalnız hukuki ayrımları görünür kılar; gerçek dosyada karşı tarafın kayıtları, güncel kurum uygulaması ve usul işlemleri ayrıca incelenir.
En sık yapılan hatalar
1. Faturayı zarar miktarının tek kanıtı saymak 2. Alt taşıyıcı zincirini tespit etmemek
Sınır ötesi dosyalarda ek kontrol
Belgenin düzenlendiği ülke, apostil veya tasdik zinciri, yeminli tercüme, isim yazım farklılıkları, uygulanacak hukuk, yetkili merci, vergi ve banka uyum kayıtları ayrı ayrı kontrol edilmelidir. Aynı terim farklı ülkelerde farklı hukuki sonuç doğurabilir.
Sık sorulan sorular
Soru: Bu işlem sonucu garanti eder mi? Yanıt: Hayır. Kanuni şartların bulunması idarenin, mahkemenin veya federasyonun somut dosya incelemesini ortadan kaldırmaz.
Soru: İlk görüşme için hangi belgeler gerekir? Yanıt: CMR senedi, Teslim/hasar tutanağı ve eksper raporu, GPS, sıcaklık ve yazışma kayıtları belgelerini tarih sırasıyla hazırlayın; kişisel verileri açık kanallardan göndermeyin.
Soru: Süreyi internetten genel olarak hesaplayabilir miyim? Yanıt: Görünür hasarda teslim rezervi; gizli hasar ve gecikmede CMR süreleri gecikmeden kontrol edilir. Belgenin tebliğ şekli ve özel düzenleme görülmeden kesin gün hesabı yapılmamalıdır.
Soru: Yabancı dilde belgeler doğrudan kullanılabilir mi? Yanıt: Çoğu işlemde apostil veya konsolosluk tasdiki ile yeminli tercüme/noter onayı gerekebilir; belge ülkesine ve işleme göre teyit edilmelidir.
Soru: Bu içerik kişiye özel hukuki görüş müdür? Yanıt: Hayır. İçerik bir hazırlık ve risk kontrol rehberidir; somut olayın tamamı görülmeden kesin sonuç üretmez.
Resmî kaynaklar ve güncellik
1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 2. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
Kaynak araştırması kayıt tarihi: 2026-09-18. Bu kayıt, tüm hükümlerin bugün yürürlükte olduğunun teyidi değildir. İkincil düzenleme, kurum talimatı ve içtihat güncellemeleri işlemden hemen önce yeniden doğrulanmalıdır.
Sonraki adım ve sorumluluk reddi
Dosyanızı bir sayfalık olay özeti, tarih çizelgesi ve belge listesiyle hazırlayın. Somut olayın hukuki değerlendirilmesi, belgelerin dosyaya özgü incelenmesini gerektirir.
Bu yayın genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş, başvuru sonucu veya başarı garantisi değildir. Yabancılık unsuru, ülke, tarih, belge, kurum uygulaması ve güncel mevzuat sonucu değiştirebilir. Süreli bir karar veya işlem varsa gecikmeden somut dosya incelemesi alınmalıdır.
Uluslararası dosya notu
Belge tasdik ve tercüme zinciri, uygulanacak hukuk ve icra ülkesi birlikte kontrol edilmelidir.
Sık yapılan hatalar
- Faturayı zarar miktarının tek kanıtı saymak
- Alt taşıyıcı zincirini tespit etmemek
Görüşme öncesi kontrol listeniz
İşaretler yalnız bu sayfa açıkken tutulur.
Merak edilen sorular
Bu işlem sonucu garanti eder mi?
Hayır. Kanuni şartların bulunması idarenin, mahkemenin veya federasyonun somut dosya incelemesini ortadan kaldırmaz.
İlk görüşme için hangi belgeler gerekir?
CMR senedi, Teslim/hasar tutanağı ve eksper raporu, GPS, sıcaklık ve yazışma kayıtları belgelerini tarih sırasıyla hazırlayın; kişisel verileri açık kanallardan göndermeyin.
Süreyi internetten genel olarak hesaplayabilir miyim?
Görünür hasarda teslim rezervi; gizli hasar ve gecikmede CMR süreleri gecikmeden kontrol edilir. Belgenin tebliğ şekli ve özel düzenleme görülmeden kesin gün hesabı yapılmamalıdır.
Yabancı dilde belgeler doğrudan kullanılabilir mi?
Çoğu işlemde apostil veya konsolosluk tasdiki ile yeminli tercüme/noter onayı gerekebilir; belge ülkesine ve işleme göre teyit edilmelidir.
Bu içerik kişiye özel hukuki görüş müdür?
Hayır. İçerik bir hazırlık ve risk kontrol rehberidir; somut olayın tamamı görülmeden kesin sonuç üretmez.
Hangi bilgi, hangi kaynağa dayanıyor?
Kaynaklar, kapsam ve güncellik notları aşağıda gösterilir.
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ↗
Yürürlükteki metin, kapsam, yetki, süre ve usul hükümleri · Kaynağa erişim: 2026-09-18
- Makalede açıklanan kanuni çerçeve
- Başvuru, sorumluluk veya uyuşmazlık yolunun ana dayanağı
Resmî metin, ikincil düzenlemeler ve somut olay belgeleriyle birlikte uygulanmalıdır; tek başına sonuç garantisi vermez.
- 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun ↗
Yürürlükteki metin, kapsam, yetki, süre ve usul hükümleri · Kaynağa erişim: 2026-09-18
- Makalede açıklanan kanuni çerçeve
- Başvuru, sorumluluk veya uyuşmazlık yolunun ana dayanağı
Resmî metin, ikincil düzenlemeler ve somut olay belgeleriyle birlikte uygulanmalıdır; tek başına sonuç garantisi vermez.
Yayın onayı: Av. Mertcan Turan tarafından verilmiştir. Yayın onayı ile kaynakların güncellik kontrolü farklıdır. Kaynak kayıtlarındaki tarih ve sınırlamaları inceleyin; işlem öncesinde yürürlükteki mevzuatı doğrulayın.
Sorumluluk reddi ve kullanım beyanı
Bu yayın genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye veya dosyaya özgü hukuki görüş, hukuki hizmet ya da sonuç garantisi değildir. Mevzuat ve uygulama değişebilir; somut olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
İçeriği okumak, video izlemek, belge oluşturmak veya aracı kullanmak avukatlık ilişkisi kurmaz. Süreli işlemler için bu siteden yanıt veya randevu onayı beklemeyin. Bu beyan emredici mevzuattan doğan ve hukuken sınırlandırılamayan yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.
Yayın ve kullanım ilkeleri ↗MESLEKİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ
Av. Mertcan Turan
İzmir Barosu · Sicil 17004 · Bornova, İzmir
Bu bölüm yalnız kimlik ve iletişim bilgisi sunar. İçeriğin okunması avukatlık ilişkisi kurmaz; sonuç veya hizmet taahhüdü içermez.
Mertcan Turan Hukuk ve Danışmanlık Ofisi