Bu rehber kimler için?
Bu rehber şirket yöneticileri ve insan kaynakları ekipleri için genel bilgilendirmedir. Özel kanuna tabi çalışma, toplu iş sözleşmesi ve somut dosya özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Kaynak ve inceleme kaydına git ↓BİR DAKİKADA KONU
İş güvencesi kapsamındaki çalışanın sözleşmesini sona erdirirken geçerli neden kadar yazılı ve somut gerekçe de önemlidir. İş Kanunu m.18–21 kapsamındaki işe iade süreci, tazminatın peşin ödenmesiyle kendiliğinden ortadan kalkmaz.
Temel şartlar ve kapsam kontrolü
- Belirsiz süreli iş sözleşmesi.
- Kural olarak en az 30 işçi ve 6 aylık kıdem; sayım ve yer altı işi istisnası kontrolü.
- İşveren vekili istisnasının gerçek yetkilere göre incelenmesi.
- Geçerli neden ve ona uygun usulün birlikte sağlanması.
Süreci bir bakışta görün
- 1Kapsam
İş güvencesi şartlarını belirleyin.
- 2Neden
Somut gerekçe ve kayıtları eşleştirin.
- 3Usul
Savunma, bildirim ve tebliği kontrol edin.
- 4Sonrası
Arabuluculuk ve karar takvimini izleyin.
Birbirine karıştırılmaması gerekenler
| Konu | İlgili düzenleme | Ayrım |
|---|---|---|
| Bildirim tazminatı | M.17 | Ödenmesi işe iadeyi kaldırmaz |
| İşe başlatmama | M.21 | 4–8 aylık ücret aralığı |
| Boşta geçen süre | M.21 | En çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklar |
Kritik süreler: başlangıcıyla birlikte okuyun
- İşe iade arabuluculuğu · 1 ay
- Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren; bir ay her durumda 30 gün değildir.Dayanak: 4857 m.20
- Anlaşmama sonrası dava · 2 hafta
- Arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği tarihten itibaren.Dayanak: 4857 m.20
- Karar sonrası işçi başvurusu · 10 iş günü
- Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren işe başlamak için başvuru.Dayanak: 4857 m.21
- İşverenin işe başlatması · 1 ay
- İşçinin başvurusu üzerine m.21 kapsamında değerlendirilir.Dayanak: 4857 m.21
Sürelerin başlangıcı, durması, kesilmesi ve geçiş hükümleri dosyaya göre ayrıca kontrol edilmelidir.
İlk eşik: çalışan iş güvencesi kapsamında mı?
M.18 bakımından belirsiz süreli sözleşme, otuz veya daha fazla işçi çalıştırılması ve kural olarak en az altı aylık kıdem birlikte değerlendirilir. Yer altı işlerinde altı aylık kıdem şartı aranmaz. İşçi sayımında aynı işverenin aynı işkolundaki işyerleri birlikte dikkate alınır.
Aynı işverenin farklı işyerlerindeki kıdem süreleri de hesaba katılır. Kanunda belirtilen üst düzey işveren vekilleri için istisnalar vardır; yalnız unvanda müdür yazması yeterli açıklama değildir. İşe alma, çıkarma ve işletme ya da işyerini yönetme yetkisinin gerçek kapsamı incelenir.
Geçerli nedeni belgeyle açıklayın
İşçinin yeterliliği veya davranışı ya da işletmenin, işyerinin ve işin gerekleri geçerli neden değerlendirmesine konu olabilir. Genel bir yeniden yapılanma cümlesi, gerçekte ne değiştiğini tek başına göstermez. İşveren, fesih nedeninin geçerli olduğunu ispatla yükümlüdür.
Performans iddiasında görevin beklentileri, değerlendirme dönemi ve somut kayıtlar tutarlı olmalıdır. İşletmesel kararda karar ile işgücü ihtiyacı arasındaki ilişki incelenir. Kanuni haklarını aramak, hamilelik veya maddede sayılan ayrımcı nedenler geçerli fesih gerekçesi olarak kullanılamaz.
Yazılı bildirim ve savunmanın rolü
M.19, fesih bildiriminde nedenin açık ve kesin şekilde yazılmasını ister. Davranış veya verim nedeniyle belirsiz süreli sözleşmenin feshinde işçinin iddialara karşı savunmasının alınması gerekir. M.25/II şartlarına uygun fesih hakkı maddede saklı tutulmuştur.
Bu istisna, her olayı haklı fesih başlığına taşıyarak usulü kaldırma imkânı değildir. Olayın hangi kategoriye girdiği ve dayanakları kontrol edilmelidir. Tebliğ tarihi, teslim belgesi ve kullanılan metnin bir örneği dosyada bulunmalıdır.
Arabuluculuk daveti gelince ne hazırlanır?
Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde işe iade için arabulucuya başvurulması m.20’de düzenlenir. İşveren daveti aldığında yetkili temsilciyi ve fesih dosyasını hazırlamalıdır. Görüşmeye yalnız tazminat toplamıyla gitmek, işe dönüş ve diğer hakları belirsiz bırakabilir.
İşe başlatma konusunda anlaşılırsa başlangıç tarihi, boşta geçen süreye ilişkin ücret ve diğer hakların parasal miktarı ile işe başlatmama tazminatının parasal miktarı belirlenmelidir. M.21 bu unsurların yokluğuna ayrıca sonuç bağlar. Anlaşmanın yalnız işçi geri alınacaktır şeklinde bırakılması yeterli değildir.
ÖRNEK ÜZERİNDEN DÜŞÜNELİM
Tazminat ödendi, işe iade başvurusu geldi
Şirket çalışanına ihbar ve kıdem ödemesi yapar; yazılı bildirimde yalnız genel bir performans düşüklüğü ifadesi bulunur.
Ödeme yapılması davayı tek başına engeller mi?
Hayır. İş güvencesi şartları, neden, ispat ve usul ayrıca değerlendirilir. Ödeme kayıtları başka haklarla ilgili olabilir; geçerli fesih incelemesinin yerine geçmez.
Karar sonrası başvuru ve işe başlatma
Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren işçinin on iş günü içinde işe başlamak için başvurması gerekir. İşverenin başvuru üzerine bir aylık işe başlatma süreci vardır. Bildirimin içeriği, gerçek işe dönüş imkânı ve tarafların davranışı somut dosyada değerlendirilir.
İşe başlatmama halinde m.21’de dört ila sekiz aylık ücret tutarında tazminat aralığı bulunur. Boşta geçen süre için en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklar ayrı kalemdir. Bunlar her dosyada otomatik sekiz artı dört aylık toplam hak kazanıldığı anlamına gelmez.
İK için karar dosyası ve son kontrol
Sözleşme, çalışma süresi, organizasyon şeması, işçi sayımı ve fesih nedenine özgü belgeleri bir araya getirin. Savunma istenmişse iddia ve cevapları, işletmesel kararsa karar ile uygulamasını eşleştirin. Ücret belgeleri, işe dönüş talebi ve tebligatları ayrı tarih çizelgesinde izleyin.
Fesih bildirimi hazırlanıp imzalandıktan sonra gerekçeyi sonradan başka olaylarla doldurmak güvenilir bir yöntem değildir. İhbar ve kıdem ödemeleriyle işe iade koşulları ayrı kontrol edilmelidir. Bu rehber dosyaya özel fesih kararı vermez; işlemin hukuka uygunluğu olay, delil ve uygulanabilir kurallarla değerlendirilir.
Sonraki adım ve sorumluluk reddi
Somut durumunuz için olay özeti, tarih çizelgesi ve belge listesiyle randevu hazırlığı yapabilirsiniz. Mertcan Turan Hukuk ve Danışmanlık Ofisi ile iletişime geçebilirsiniz.\n\nBu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş, dava sonucu veya başarı garantisi değildir. Her olayın tarafları, belgeleri, süreleri ve güncel mevzuatı farklı olabilir. İşlem yapmadan önce yetkin bir avukattan somut dosya incelemesi almanız önerilir.
Sık yapılan hatalar
- İhbar ödeyince işe iade riski kalmadığını sanmak.
- Savunma ile fesih bildirimini aynı işlem kabul etmek.
- Bir ayı her durumda otuz gün saymak.
Görüşme öncesi kontrol listeniz
İşaretler yalnız bu sayfa açıkken tutulur.
Merak edilen sorular
Otuz işçi hesabı sadece tek şube üzerinden mi yapılır?
M.18 uyarınca aynı işverenin aynı işkolundaki işyerleri birlikte dikkate alınır.
Her müdür işe iade kapsamı dışında mı?
Hayır. Kanundaki yönetim ve işe alma-çıkarma yetkileri somut olarak incelenir.
Performans nedeniyle savunmasız fesih yapılabilir mi?
M.19’daki davranış veya verim nedeniyle fesihte savunma kuralı dikkate alınmalıdır.
Dava bitince otomatik sekiz aylık ödeme mi çıkar?
Hayır. İşe başlatmama tazminatının kanuni aralığı, mahkeme kararı ve sonraki işlemler birlikte değerlendirilir.
Hangi bilgi, hangi kaynağa dayanıyor?
Kaynaklar, kapsam ve güncellik notları aşağıda gösterilir.
- ÇSGB — İş Kanunu ↗
4857 m.17–21 · Kaynağa erişim: 2026-09-18
- İş güvencesi kapsamı
- Yazılı neden ve savunma
- Arabuluculuk ve dava süreleri
- Karar sonrası başvuru ve mali sonuçlar
Belirtilen hükümler resmî kurumun yayımladığı metinden okunmuştur. Değişiklik zinciri, güncel içtihat ve somut olay ayrıca değerlendirilmelidir; bu kaynak kaydı tek başına hukuki görüş veya sonuç garantisi oluşturmaz.
Yayın onayı: Av. Mertcan Turan tarafından verilmiştir. Mevzuat ve içtihat güncelliği periyodik olarak kontrol edilir.
Sorumluluk reddi ve kullanım beyanı
Bu yayın genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye veya dosyaya özgü hukuki görüş, hukuki hizmet ya da sonuç garantisi değildir. Mevzuat ve uygulama değişebilir; somut olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
İçeriği okumak, video izlemek, belge oluşturmak veya aracı kullanmak avukatlık ilişkisi kurmaz. Süreli işlemler için bu siteden yanıt veya randevu onayı beklemeyin. Bu beyan emredici mevzuattan doğan ve hukuken sınırlandırılamayan yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.
Yayın ve kullanım ilkeleri ↗GÖRÜŞME VE İLETİŞİM
Ofis iletişim bilgileri
Hukuki danışmanlık görüşmesi için ofisimizle iletişime geçebilir, size uygun görüşme biçimini iletebilirsiniz.
Görüşmenin kapsamı, zamanı ve ücret bilgisi ayrıca netleştirilir. Talep, kesinleşmiş randevu değildir.
Mertcan Turan Hukuk ve Danışmanlık Ofisi