İlamsız icra, alacaklının bir mahkeme kararına (ilam) ihtiyaç duymadan, doğrudan icra dairesine başvurarak başlattığı hukuki takip yoludur. Genellikle para, teminat veya belirli mal alacakları için kullanılan bu yöntem, ilamlı icraya göre daha hızlı ve pratik bir çözüm sunar.
İlamsız İcra Ne Demek ve Süreçleri Nelerdir?
İlamsız icra, adından da anlaşılacağı gibi, bir mahkeme hükmüne dayanmayan icra takiplerini ifade eder. Alacaklının elinde fatura, sözleşme, senet gibi adi bir belge olması ya da hiçbir belge olmaması durumunda dahi başvurabileceği bir yoldur. Borçlunun bu takibe itiraz etme hakkı saklıdır. 2026 yılı itibarıyla dijitalleşen adalet sistemi sayesinde bu süreçler oldukça hızlanmıştır.
İlamsız İcra Takibi Adım Adım Nasıl Başlatılır?
İlamsız icra takibi başlatmak için izlenmesi gereken temel adımlar şunlardır:
- Takip Talebi Hazırlama: Alacaklı, avukatı aracılığıyla veya bizzat, alacak bilgilerini, borçlunun kimlik ve adres bilgilerini içeren bir takip talebi hazırlar.
- İcra Dairesine Başvuru: Hazırlanan takip talebi ile birlikte borçlunun yerleşim yerindeki yetkili icra dairesine başvurulur ve gerekli harçlar ödenir.
- Ödeme Emrinin Gönderilmesi: İcra dairesi, başvuruyu inceledikten sonra borçluya bir ‘ödeme emri’ gönderir. Bu emirde borcun 7 gün içinde ödenmesi veya aynı süre içinde itiraz edilmesi gerektiği belirtilir.
- Takibin Kesinleşmesi: Borçlu 7 gün içinde borcu ödemez veya itiraz etmezse, icra takibi kesinleşir ve haciz aşamasına geçilir.
İlamsız İcra ve İlamlı İcra Arasındaki Temel Farklar
Bu iki icra türü arasındaki farkları anlamak, hangi durumda hangi yolun izlenmesi gerektiğini bilmek açısından kritiktir. Aşağıdaki tablo, temel farkları özetlemektedir.
| Özellik | İlamsız İcra | İlamlı İcra |
|---|---|---|
| Mahkeme Kararı Gerekir mi? | Hayır, gerekmez. | Evet, mahkeme kararı (ilam) şarttır. |
| Hangi Alacaklar İçin? | Para ve teminat alacakları, kira alacakları. | Para dışındaki her türlü alacak ve hüküm. |
| Borçlunun İtiraz Hakkı | Evet, 7 gün içinde itiraz ederek takibi durdurabilir. | Hayır, borca itiraz edemez, sadece icranın geri bırakılmasını talep edebilir. |
| Süreç Hızı | Genellikle daha hızlıdır. | Dava süreci nedeniyle daha uzundur. |
Ödeme Emrine İtiraz Edilirse Ne Olur?
Borçlu, kendisine tebliğ edilen ödeme emrine 7 gün içinde yazılı veya sözlü olarak icra dairesine itiraz edebilir. İtiraz durumunda takip kendiliğinden durur. Bu noktadan sonra alacaklının takibe devam edebilmesi için iki seçeneği vardır:
- İtirazın İptali Davası: Alacaklı, bir yıl içinde genel mahkemelerde bu davayı açarak itirazın haksız olduğunu kanıtlamaya çalışır.
- İtirazın Kaldırılması Davası: Alacaklının elinde İcra ve İflas Kanunu’nda sayılan belgelerden (imzası noterlikçe onaylı senet vb.) varsa, 6 ay içinde İcra Mahkemesi’nde daha hızlı sonuçlanan bu davayı açabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
İlamsız icra takibine itiraz etmezsem ne olur?
Ödeme emrinin size tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz etmezseniz, takip kesinleşir. Bu durumda alacaklı, maaş haczi, banka hesabı haczi veya ev/araç haczi gibi yasal işlemlere başlama hakkı kazanır.
Her türlü alacak için ilamsız icra başlatılabilir mi?
Hayır. İlamsız icra yolu genellikle para ve teminat alacakları ile kiralanan taşınmazların tahliyesi gibi belirli durumlar için kullanılabilir. Bir işin yapılması veya yapılmaması gibi konular mahkeme kararı gerektirdiğinden ilamlı icraya tabidir.
2026 yılında ilamsız icra masrafları ne kadar?
Masraflar, alacak miktarına göre değişen başvuru harcı, peşin harç, vekalet suret harcı ve tebligat giderleri gibi kalemlerden oluşur. Avukat ile çalışılıyorsa avukatlık vekalet ücreti de eklenir. Güncel tutarlar için Adalet Bakanlığı tarifeleri esas alınmalıdır.
